Η Σερβία ζητά γνωμοδότηση του διεθνούς δικαστηρίου για την ανεξαρτησία του Κοσσόβου

18/08/2008

Την Παρασκευή, η Σερβία έδωσε στα ΗΕ σχέδιο απόφασης με το οποίο ζητά τη γνωμοδότηση του διεθνούς δικαστηρίου για τη νομιμότητα της διακήρυξης ανεξαρτησίας του Κοσσόβου. Το Βελιγράδι εξακολουθεί να θεωρεί το Κόσσοβο δική του επαρχία.

Του Ιγκόρ Γιοβάνοβιτς για τους Southeast European Times, Βελιγράδι – 18/08/08

Ο υπουργός εξωτερικών Βουκ Γέρεμιτς μιλά προς τα μέσα ενημέρωσης για τις προθέσεις της Σερβίας για το διεθνές δικαστήριο, στο αρχηγείο των ΗΕ στη Νέα Υόρκη την Παρασκευή (15 Αυγούστου). [Getty Images]

Η Σερβία ζητά τη γνωμοδότηση του εδρεύοντος στη Χάγη διεθνούς δικαστηρίου για τη διακήρυξη της ανεξαρτησίας του Κοσσόβου, το οποίο η Σερβία εξακολουθεί να θεωρεί τμήμα του εδάφους της. Μέχρι τώρα 45 χώρες έχουν αναγνωρίσει το Κόσσοβο, περιλαμβανομένων και των Ηνωμένων Πολιτειών και των χωρ4ών της ΕΕ που ασκούν μεγαλύτερη επιρροή, αλλά η Σερβία και η Ρωσία είναι αντίθετες στην ανεξαρτησία του.

Ο σέρβος υπουργός εξωτερικών Βουκ Γέρεμιτς υπέβαλε σχέδιο απόφασης στη γενική συνέλευση των ΗΕ την Παρασκευή (15 Αυγούστου) ζητώντας την γνωμοδότηση του δικαστηρίου για τη νομιμότητα της μονομερούς διακήρυξης ανεξαρτησίας από το Κόσσοβο στις 17 Φεβρουαρίου.

Η πρόταση προς τα ΗΕ να ζητήσουν τη γνωμοδότηση του δικαστηρίου απαιτεί την υποστήριξη των περισσοτέρων χωρών που συμμετέχουν στο ψήφισμα. Η γενική συνέλευση έχει 191 μέλη -- εάν όλα ψηφίσουν, η Σερβία θα χρειαστεί την υποστήριξη 96 χωρών. Το σχέδιο απόφασης του Βελιγραδίου ενδέχεται να τεθεί στην ημερησία διάταξη του γενικού συμβουλίου που θα διεξαχθεί το φθινόπωρο.

Σέρβοι αξιωματούχοι δήλωσαν ότι περιμένουν η πρωτοβουλία να σταματήσει το κύμα των χωρών που θα αναγνωρίζουν την ανεξαρτησία του Κοσσόβου. Το Βελιγράδι πιστεύει ότι υπέρ αυτού απόφαση του δικαστηρίου θα μπορούσε να οδηγήσει στην επανέναρξη των συνομιλιών για το καθεστώς. Αξιωματούχοι της Πρίστινα, ωστόσο, δήλωσαν ότι καμιά κίνηση από το Βελιγράδι δεν μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την ανεξαρτησία του Κοσσόβου.

Το διεθνές δικαστήριο δεν εκδίδει ετυμηγορίες αλλά μόνο "συμβουλευτική γνωμάτευση". Το δικαστήριο στερείται της δυνατότητας να επιβάλλει νομικές κυρώσεις για τη μη συμμόρφωση με τα βουλεύματά του. Ωστόσο, η απόφασή του έχει σημαντική ηθική ισχύ.

Το αίτημα για γνωμάτευση του δικαστηρίου μπορεί να εγκυμονεί κινδύνους για το Βελιγράδι εάν το διεθνές δικαστήριο αποφασίσει ότι η Πρίστινα νομίμως διακήρυξε την ανεξαρτησία της, αν και δεν κέρδισε την υποστήριξη του συμβουλίου ασφαλείας των ΗΕ.

"Αφού ζητάμε τη γνωμάτευση του δικαστηρίου και πιστεύουμε στους διεθνείς θεσμούς, περιλαμβανομένου και του διεθνούς δικαστηρίου, θα σεβαστούμε τηην όποια απόφασή του" είπε ο Γέρεμιτς προσθέτοντας ότι θα ήταν ανήθικο για τη Σερβία να μη σεβαστεί την απόφαση του δικαστηρίου, όποια κι αν είναι.

Ο Γέρεμιτς είπε επίσης ότι δεν περίμενε από τη Δύση να ασκήσει μεγάλες πιέσεις στο Βελιγράδι για να αποσύρει την πρωτοβουλία αλλά και ότι οι χώρες αυτές θα ενεργήσουν παρασκηνιακά για την απόρριψη της σερβικής πρότασης.

Ωστόσο, κάποιες πιέσεις ασκούνται ήδη στο Βελιγράδι. Ο γάλλος υπουργός εξωτερικών Μπερνάρντ Κουσέρ είπε προς τα τέλη Ιουλίου ότι η κίνηση του Βελιγραδίου αποτελεί "έκπληξη", ιδιαίτερα λαμβάνοντας υπόψη τις ευρωπαϊκές προσδοκίες της Σερβίας. "Εάν το δικαστήριο επρόκειτο να την κηρύξει παράνομη [την ανεξαρτησία του Κοσσόβου], θα ήταν παράδοξο η Σερβία να θέλει να γίνει μέρος της παρανομίας. Υπάρχει αντίφαση σε αυτό" είπε ο Κουσέρ.